Wykaz prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów

Numer projektuUD158
Tytuł

Projekt ustawy o rezerwach strategicznych

Rodzaj dokumentuprojekty ustaw
Informacje o przyczynach i potrzebie wprowadzenia rozwiązań planowanych w projekcie

Obecnie obowiązująca ustawa o rezerwach strategicznych nie zawiera dostatecznego poziomu regulacji dających możliwości szybkiego i sprawnego  reagowania w obszarze rezerw strategicznych wobec dynamicznego rozwoju sytuacji kryzysowych, zarówno wewnątrz kraju jak i poza jego granicami. Przykład pandemii COVID-19 i wywołanych w związku z nią niedoborów asortymentu medycznego jest jedną z przyczyn wskazujących na konieczność wprowadzenia nowych rozwiązań prawnych. Zmiany te, poczynając od procesu tworzenia rezerw strategicznych w ramach Rządowego Programu Rezerw Strategicznych, jak i poza nim, przez zadania Agencji i ich finansowanie, aż po kwestie związane z dystrybucją rezerw, determinowane są pilną potrzebą lepszego i sprawniejszego reagowania na zagrożenia, zwłaszcza te, które trudno przewidzieć w krótkiej, jak i długiej perspektywie czasu.
Jednocześnie, szczególne potrzeby państwa w obszarze bezpieczeństwa i obronności, aktualna sytuacja geopolityczna i zmieniające się wyzwania i zagrożenia w tych dziedzinach, w tym COVID-19, wymuszają uwzględnienie w projektowanych przepisach utworzenie rezerw tzw. mobilizacyjnych oraz zmiany założeń w zakresie realizacji programu mobilizacji gospodarki.

Istota rozwiązań ujętych w projekcie

1. Obszar ustrojowy i organizacyjny
- nowa ustawa zmienia obecną nazwę Agencji Rezerw Materiałowych na Rządową Agencję Rezerw Strategicznych. Pozostaje jednocześnie przy formie prawnej agencji wykonawczej w rozumieniu ustawy o finansach publicznych i przy założeniu kontynuacji działalności obecnej Agencji Rezerw Materiałowych, z uwzględnieniem pogłębionych zmian wynikających z nowych przepisów.
- Prezes Rady Ministrów stanie się organem bezpośrednio nadzorującym system rezerw strategicznych, co pozwoli na najbardziej skuteczne zarządzanie nimi. Jest to uzasadnione, gdyż nawet w dotychczasowym układzie w systemie rezerw znajdują się towary z obszarów właściwości różnych działów administracji rządowej. W konsekwencji z uwagi na rolę i funkcję Agencji w systemie zarządzania kryzysowego będzie ona nadzorowana przez Prezesa Rady Ministrów.
2. Obszar planowania rezerw strategicznych, ich utrzymywania, udostępniania i likwidacji  
Zostanie ulepszony proces tworzenia rezerw strategicznych w ramach Programu, jak również poza nim, a także ich przechowywania, tak aby lepiej odpowiadały potrzebom bezpieczeństwa RP. W tym celu rozszerzono zakres zadań, dla których wsparcia tworzone są rezerwy strategiczne, poprzez:
- dodanie zadania z zakresu realizacji interesów narodowych RP oraz z zakresu udzielania pomocy i wsparcia podmiotom prawa międzynarodowego publicznego;
- stworzenie nowych instytucji prawnych, które dotyczą:
1) udostępniania specjalistycznego sprzętu medycznego oraz specjalistycznego sprzętu technicznego – odpłatnie lub nieodpłatnie, co będzie mieć na celu zwiększenie efektywności wykorzystania asortymentu rezerw, w szczególności optymalizację kosztów związanych z utrzymywaniem rezerw oraz odpowiednio wsparcia realizacji celu ochrony zdrowia lub celów społecznych.
2) możliwości utrzymywania rezerw strategicznych na podstawie nowych rodzajów umów o tzw. „pozostawaniu w gotowości” zawieranych przez Agencję z określonymi podmiotami w przedmiocie utrzymywania zdolności produkcyjnych lub umów o pozostawaniu w gotowości do świadczenia określonych usług na potrzeby rezerw strategicznych – zapewniając tym samym większą dostępność rezerw i ograniczając problemy z zakłóceniami w łańcuchach dostaw w przypadku wystąpienia sytuacji kryzysowej.
Przewidziane jest również rozwiązanie szczególnego trybu udostępniania rezerw na potrzeby Ministra Obrony Narodowej, ministra właściwego do spraw wewnętrznych, Ministra Sprawiedliwości oraz Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego. Przesłanką warunkującą pierwszeństwo w udostępnieniu rezerw dla tych organów będzie jednoczesne wystąpienie bezpośredniego zagrożenia bezpieczeństwa i obronności państwa oraz innego zdarzenia warunkującego tworzenie rezerw strategicznych.
Zmianą w stosunku do dotychczasowego stanu prawnego jest wprowadzenie wiodącej roli Agencji w planowaniu i programowaniu zasobów i zadań w obszarze rezerw strategicznych w ramach tworzenia Programu. Ponadto projektowane przepisy poszerzają katalog podmiotów, które zostaną włączone w proces tworzenia, w tym uzgadniania i analizowania efektywności funkcjonowania Programu - dodatkowi ministrowie działowi, Rządowe Centrum Bezpieczeństwa, służby inspekcje i inne jednostki realizujące zadania w zakresie bezpieczeństwa i obronności państwa, zarządzania kryzysowego i ochrony infrastruktury krytycznej oraz bezpieczeństwa, porządku i zdrowia publicznego (art. 8).
Tak jak dotychczas rezerwy strategiczne będą mogły być tworzone również poza Programem, nie tylko przez Prezesa Rady Ministrów, ale również przez Agencję w ramach tzw. zasobów interwencyjnych, stanowiących wyodrębnioną część rezerw strategicznych. Zasoby interwencyjne będą tworzone wyłącznie przez Agencję, z wyodrębnionych na ten cel środków finansowych poza Programem. Będzie mogła ona utworzyć je zarówno z własnej inicjatywy jeżeli potrzeba taka będzie wynikać z analizy ryzyka i oceny zagrożeń prowadzonych przez nią lub na wniosek służb, inspekcji i innych jednostek realizujących zadania w zakresie bezpieczeństwa i obrony państwa, zarządzania kryzysowego i ochrony infrastruktury krytycznej oraz bezpieczeństwa, porządku i zdrowia publicznego, w tym sprawujących, na mocy innych ustaw, nadzór nad realizacją tych zadań wykonywanych przez przedsiębiorców. Zasoby interwencyjne będzie mogła udostępniać wyłącznie Agencja , z urzędu lub na wniosek skierowany przez odpowiednie inspekcje, służby oraz jednostki.
3. Obszar nowych zadań Agencji oraz ich finasowania
Projekt poszerza zakres zadań Agencji, przy utrzymaniu jej dotychczasowych zadań, w tym wykonywania przez Agencję zadań powierzonych w zakresie nieco zmodyfikowanym, tj. dokonywania zakupów, magazynowania, dystrybucji lub wydawania określonych asortymentów towarów w imieniu i na rzecz zlecających te działania (art. 31 projektu).
Utworzone zostaną również rezerwy strategiczne na okres zagrożenia bezpieczeństwa państwa lub czas wojny oraz w celu zapobiegania oraz zwalczania zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi, nieobjęte Rządowym Programem Rezerw Strategicznych, w zakresie materiałów i surowców niezbędnych do zabezpieczenia realizacji przez przedsiębiorców zadań na okres nie krótszy niż 1 miesiąc produkcji po uruchomieniu programu mobilizacji gospodarki. Przedmiotowe materiały i surowce, przedsiębiorcy będą mogli wykorzystywać również podczas zakłóceń w ich dostawach w celu realizacji bieżącej produkcji i kontraktów, jednak z obowiązkiem ich późniejszego odtworzenia. Wsparcie będzie finansowane z budżetu państwa, w postaci dotacji celowej przekazywanej Agencji.
Celem nowych zadań jest rozwiązanie problemów w zakresie wydawania rezerw i dystrybuowania ich w oparciu własne lub wynajęte zdolności logistyczne do odbiorcy końcowego, a także usunięcie wątpliwości interpretacyjnych związanych z gospodarowaniem nieruchomościami Agencji.

Organ odpowiedzialny za opracowanie projektuKPRM
Osoba odpowiedzialna za opracowanie projektuMichał Dworczyk – Minister – Członek Rady Ministrów, Szef Kancelarii Prezesa Rady Ministrów
Organ odpowiedzialny za przedłożenie projektu RMMinister - członek RM, Szef KPRM
Planowany termin przyjęcia projektu przez RMIV kwartał 2020 r. - ZREALIZOWANY Rada Ministrów przyjęła 8 grudnia 2020 r.
Informacja o rezygnacji z prac nad projektem (z podaniem przyczyny)-

Opcje strony

Data modyfikacji : 09.12.2020
do góry