Wykaz prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów

Numer projektuUD241
Tytuł

Projekt ustawy o Ochotniczych Strażach Pożarnych

Rodzaj dokumentuprojekty ustaw
Informacje o przyczynach i potrzebie wprowadzenia rozwiązań planowanych w projekcie

Ochotnicze Straże Pożarne (OSP) stanowią ponad 96 % ogólnej liczby jednostek ochrony przeciwpożarowej.
W całym kraju jest obecnie ponad 200 tys. strażaków ratowników OSP, którzy posiadają uprawnienia do działań ratowniczych. Tym samym OSP należą do najliczniejszej grupy jednostek działających na rzecz społeczności lokalnych oraz wykonujących zadania z zakresu ochrony przeciwpożarowej przypisane gminom. Mimo swojej liczebności i wagi wykonywanych zadań, brak jest kompleksowych przepisów rangi ustawowej regulujących warunki materiałowe i osobowe, jakie jednostki te powinny spełniać, by uczestniczyć w działaniach ratowniczych. W szczególności powinno to  dotyczyć tych OSP, które wspierają obecnie Krajowy System Ratowniczo-Gaśniczy, będący wysoce sprawnym i efektywnym systemem reagowania na zagrożenia. Uczestnictwo OSP i ich aktywność w tym systemie wymaga podniesienia obowiązujących i rozproszonych regulacji prawnych do jednego aktu prawnego rangi ustawowej. Projektowana ustawa wprowadza rozwiązania, które tworzą warunki sprzyjające rozwojowi OSP.
Jednocześnie należy zauważyć, że obok członków OSP zadania z zakresu ratownictwa pełnią również społecznie ratownicy górscy, którzy (w zakresie świadczeń)  powinni być traktowani na równi ze strażakami.

Istota rozwiązań ujętych w projekcie

Każda gmina w kraju powinna posiadać uregulowane kwestie zabezpieczenia przed pożarem, klęską żywiołową lub innym miejscowym zagrożeniem. W związku z powyższym, w projekcie przewiduje się określenie sposobu ustalania zdolności i gotowości operacyjnej jednostki ratowniczo-gaśniczej OSP na terenie gminy, przez wprowadzenie m.in. obowiązku uzgodnienia spraw z zakresu ochrony przeciwpożarowej na terenie gminy z właściwym miejscowo komendantem Państwowej Straży Pożarnej (PSP) oraz  radą gminy. W przypadku, gdy na terenie gminy nie występują jednostki ochrony przeciwpożarowej, projekt przewiduje, że gmina taka zobowiązana zostanie do zawarcia umowy z gminą sąsiednią dysponującą jednostką ratowniczo-gaśniczą OSP.
Projektowana ustawa przewiduje kompleksowe uregulowanie kwestii świadczeń dla ratowników OSP. Po raz pierwszy wprowadza się świadczenie dla ratowników OSP z 25 letnim stażem z tytułu czynnego członkostwa w OSP. Strażakowi-ratownikowi OSP przysługiwać będzie świadczenie ratownicze w wysokości 200 zł.  Ze względu na ważny interes społeczny i potrzebę uhonorowania działalności prowadzonej przez ratowników OSP na przestrzeni ostatnich dekad, za ich zaangażowanie na rzecz poprawy bezpieczeństwa społeczności lokalnych, za bezinteresowną postawę w niesieniu pomocy osobom poszkodowanym, ochronę mienia oraz środowiska naturalnego, a także za wspieranie Państwowej Straży Pożarnej w akcjach ratowniczych, przewiduje się, że świadczenia określone w projektowanej ustawie obejmą wszystkich uprawnionych ratowników OSP. Analogiczne świadczenie ratownicze projekt przewiduje dla ratowników górskich niezatrudnionych przez podmiot wykonujący statutowo działania ratownicze.
Projektowana ustawa ponadto ureguluje kwestie odszkodowań dla ratowników OSP, którzy uczestnicząc m.in. w akcji lub działaniu ratowniczym, medycznych działaniach ratowniczych albo zabezpieczeniu obszaru chronionego jednostki ratowniczo-gaśniczej Państwowej Straży Pożarnej doznali uszczerbku na zdrowiu lub ponieśli szkodę w mieniu.
Uregulowane zostały również kwestie odszkodowawcze dla członków rodziny ratowników OSP w przypadku śmierci ratownika m.in. podczas udziału w akcji ratowniczej. Jednocześnie projekt przewiduje, że ratownik OSP, który doznał uszczerbku na zdrowiu wskutek wypadku w związku z działaniami, o których mowa w przepisie projektowanej ustawy, za czas niezdolności do pracy, za który nie zachował prawa do wynagrodzenia albo nie otrzymał zasiłku chorobowego albo świadczenia rehabilitacyjnego na podstawie odrębnych przepisów, będzie mógł wnioskować o rekompensatę pieniężną. Ponadto projektowana ustawa reguluje kwestie rekompensat za poniesione straty z tytułu nieobecności w pracy ratownika OSP wykonującego zadania na rzecz ochrony ludności.
Projekt przewiduje również możliwość otrzymywania przez  ratownika OSP ekwiwalentu pieniężnego za uczestnictwo w działaniach ratowniczych, akcjach ratowniczych organizowanych i prowadzonych przez PSP oraz medycznych działaniach ratowniczych, zabezpieczeniu obszaru chronionego jednostki ratowniczo-gaśniczej PSP, szkoleniu organizowanym przez PSP  lub gminę, a także w działaniach związanych z ochroną ludności. Wysokość ekwiwalentu będzie ustalana przez radę gminy w drodze uchwały, przy czym ekwiwalent ten nie będzie mógł przekraczać wysokości 1/175 przeciętnego wynagrodzenia, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”, za każdą godzinę udziału ratownika OSP w działaniu ratowniczym lub szkoleniu pożarniczym.
Ponadto projektowana ustawa przewiduje zapewnienie ratownikom OSP ochrony określonej w Kodeksie karnym dla funkcjonariuszy publicznych, co jest niezbędne w kontekście ich udziału w akcjach i działaniach ratowniczych, a także wykonywania innych zadań związanych z ochroną ludności, w tym ochroną przeciwpożarową i obroną cywilną.

Organ odpowiedzialny za opracowanie projektuMSWiA
Osoba odpowiedzialna za opracowanie projektuMaciej Wąsik Sekretarz Stanu
Organ odpowiedzialny za przedłożenie projektu RMMSWiA
Planowany termin przyjęcia projektu przez RMIII kwartał 2021 r. - ZREALIZOWANY Rada Ministrów przyjęła 26 października 2021 r. z Autopoprawką
Informacja o rezygnacji z prac nad projektem (z podaniem przyczyny)-

Opcje strony

Data modyfikacji : 26.10.2021
do góry